Doe de test!

Wat kan ik doen?

CATHERINE, 42 jaar

 

Er bestaan allerlei manieren waarop je je steentje kan bijdragen aan een betere luchtkwaliteit, zowel binnenshuis als buitenshuis. Ook het inademen van luchtverontreiniging is vaak moeilijk te voorkomen, maar je kan in bepaalde situaties je eigen blootstelling wel beperken. Als jonge moeder van twee vindt Catherine (42 jaar) het bijvoorbeeld erg belangrijk om haar kinderen mee te geven dat ze bewust moeten omgaan met vervoer en energieverbruik. Zo nemen ze vaker het openbaar vervoer of de fiets in plaats van de auto. Ook wil ze graag haar gezin beschermen tegen luchtverontreiniging.

 

Wat kan ik doen?

Streven naar een gezonde lucht is een gedeelde verantwoordelijkheid. De overheid neemt haar verantwoordelijkheid, maar je kan ook zelf bijdragen.

Er bestaan allerlei manieren waarop je je steentje kan bijdragen aan een betere luchtkwaliteit, zowel binnenshuis als buitenshuis.

Ook het inademen van luchtverontreiniging is vaak moeilijk te voorkomen, maar je kan in bepaalde situaties je eigen blootstelling beperken.

Hieronder lees je hoe.

 

Wat kan ik doen om blootstelling aan vervuilende stoffen te verminderen?

Blootstelling aan verontreinigde lucht is moeilijk te voorkomen maar je kan in bepaalde situaties je eigen blootstelling wel beperken. Hier vind je enkele tips die al heel wat verandering teweeg kunnen brengen:
Stop met roken. De hoeveelheid fijn stof die je via sigarettenrook inademt, is vele malen hoger dan de hoeveelheid fijn stof die je door luchtverontreiniging inademt.

Ventileer. De lucht in huis is meestal van slechtere kwaliteit dan de lucht buitenshuis omdat er verschillende bronnen zijn die de binnenlucht verontreinigen. Dit komt bij de eventuele verontreiniging die al in de (buiten)lucht aanwezig was. Daarom is het goed te zorgen voor een continue ventilatie (voortdurend afvoeren van vuile lucht en aanvoeren van verse lucht) en de woning goed te luchten (kortstondig een grote, maar frisse luchtstroom creëren door bijvoorbeeld het wijd openzetten van ramen en/of deuren die in contact staan met de buitenlucht). Als je de mogelijkheid hebt, kan je het best ventileren en luchten aan de zijde van je woning waar weinig of minder verkeer langskomt. Kan dit niet, laat dan voor en na de piekuren de frisse lucht binnen. Houd nooit alle ramen de hele dag gesloten.

Verplaats je slim. Ook binnen dezelfde stad kunnen grote verschillen in luchtkwaliteit aangetroffen worden. In een drukke straat blijven vervuilende stoffen die door het verkeer worden uitgestoten vaak hangen en is de luchtkwaliteit zeer slecht, terwijl aan de achterkant van gebouwen die langs drukke straten liggen de luchtkwaliteit reeds veel beter zal zijn. Vooral de concentraties van verkeergerelateerde luchtverontreiniging kunnen binnen een stad zeer sterk variëren van zeer hoog vlakbij een weg met veel verkeer naar 10 keer lager op 100 m van die weg. Daarom kan je best fiets- of wandelroutes uitstippelen langs wegen met minder verkeer. Zo mag je er vanuit gaan dat je veel minder luchtvervuilende stoffen zal inademen.

Kan ik nog sporten in openlucht?

Sporten is gezond, dus laat je niet afschrikken om in openlucht te bewegen omwille van slechte luchtkwaliteit. Sporters ademen meer lucht in, en daarmee ook meer luchtverontreiniging en daarom is het voor gevoelige groepen niet aan te raden om te sporten op dagen met zeer slechte luchtkwaliteit. Dit kan acute gezondheidsklachten veroorzaken.

De gezondheidsvoordelen van sporten wegen echter ruimschoots op tegenover de negatieve effecten van het inademen van luchtverontreiniging.

Er is dus geen enkele reden om het buiten sporten af te raden.

Wél raden we aan als je de keuze hebt wegen met veel verkeer te vermijden. Het ‘verplaats je slim’-principe geldt dus ook tijdens het sporten.

 

Wat kan ik doen om zelf minder vervuilende stoffen uit te stoten?

Er bestaan allerlei manieren waarop je minder vervuilende stoffen kan uitstoten en zo je steentje kan bijdragen. Het is een cliché, maar alle kleine beetjes helpen. Als iedereen de juiste keuzes maakt voor vervoer en bronnen van energieverbruik, zal de luchtkwaliteit er veel sneller op vooruit gaan.

Autogebruik verminderen

Het wegverkeer is één van de belangrijkste bronnen van luchtverontreiniging. Beperk daarom zoveel mogelijk het gebruik van de auto. Minder verkeer draagt bij aan de oplossing van het maatschappelijk gezondheidsprobleem. Dus hoe minder autoverkeer, hoe beter.

Voor kortere afstanden (minder dan 5 km) neem je beter de fiets of ga je te voet. Als alternatief voor de auto kan je voor langere afstanden het openbaar vervoer nemen of carpoolen. Ook kan je autodelen. Als je een auto deelt met anderen maak je er allicht bewuster en minder gebruik van.

Heb je de auto toch nodig opteer dan voor een zuinige auto, maar let er ook op dat de auto weinig vervuilende stoffen uitstoot. Probeer ook zo milieuvriendelijk mogelijk te rijden. Klik hier voor meer tips in Vlaanderen, klik hier voor meer tips in Nederland.

Gebouwenverwarming

De verwarming van huizen en gebouwen is een belangrijke bron van luchtverontreiniging. Je woning verwarmen kan door middel van verschillende energiebronnen: fossiele brandstoffen (steenkool, diesel, benzine, gas), biomassa (hout), natuurlijke bronnen (zon, geothermie of aardwarmte), elektriciteit of door restwarmte van de industrie (stadsverwarming). De uitstoot van verwarming van huizen en gebouwen is afhankelijk van de gebruikte energiebron en toegepaste technologie. Enkel voor systemen op basis van natuurlijke bronnen (bv. zonne-energie) zou men kunnen stellen dat er geen uitstoot is.

Mag de open haard of allesbrander nog aan en mag ik nog kaarsen branden?

Een open haard, kolen- of houtkachel zijn de grootste vervuilers in huis. Tijdens het stoken, komen gassen en deeltjes vrij die schadelijk zijn voor de gezondheid van de bewoners én de buren. In huizen waar gestookt wordt, zijn hoge concentraties gemeten van luchtverontreinigende stoffen.

Het branden van kaarsen lijkt onschuldig maar toch zorgt het voor behoorlijke luchtverontreiniging. Daarom wordt iedereen, in het bijzonder mensen met astma, aangeraden geen kaarsen of wierook te branden.

In de tuin

Een zomerse barbecue kan onbedoeld ook zorgen voor luchtverontreiniging. Probeer de rookoverlast voor jezelf en de buren te beperken tot een minimum door te kiezen voor een elektrische barbecue of een barbecue op gas.

Tuinverbranding wordt afgeraden, biedt uw snoeiafval aan bij uw lokale afvalinzameling.

Close
Wat kan ik doen? Hieronder vind je enkele stellingen ivm luchtverontreiniging.
Duid aan of ze goed of fout zijn.
Antwoord met goed of fout en ga door naar de volgende vraag.
Meer info
  • 1. Door de luchtverontreiniging kan ik niet langer sporten in de buitenlucht.
    Goed! Fout
    Volgende vraag
  • 2. Voor afstanden tot 5 km neem ik beter de fiets of ga ik te voet.
    Goed! Fout
    Volgende vraag
  • 3. Het branden van kaarsen of wierook is schadelijk voor de gezondheid.
    Goed! Fout
    Volgende vraag
  • 4. Ventileren en verluchten doe ik best niet tijdens de piekuren.
    Goed! Fout
    Volgende vraag
  • 5. Zelfs bij juist gebruik is een open haard erg schadelijk voor het milieu.
    Goed! Fout
    Volgende vraag
Jouw score 0/5
Close
Alles weten?

Wat is fijn stof en ultrafijn stof?

Fijn stof is een verzamelnaam voor kleine, met het blote oog onzichtbare, deeltjes die in de lucht zweven zoals bijvoorbeeld roetdeeltjes. Deze deeltjes verschillen in oorsprong, grootte en samenstelling. Fijn stof is het onderdeel van luchtverontreiniging dat voor de meeste gezondheidseffecten zorgt. Hoe kleiner de deeltjes zijn, hoe dieper ze in de longen terecht komen en hoe meer schade ze kunnen aanrichten.

Fijn stof kan gedefinieerd worden als:

  • PM10: ‘grof’ fijn stof. Dit zijn deeltjes met een diameter kleiner dan 10 micrometer* (μm). Een haar is 5x zo dik.
  • PM2,5: ‘fijn’ fijn stof met een diameter kleiner dan 2,5 μm. PM2,5 bestaat vooral uit deeltjes die ontstaan bij verbrandingsprocessen, zoals roetdeeltjes bij dieselmotoren.
  • PM1: deeltjes met een diameter kleiner dan 1 μm.
  • P M0,1: ultrafijn stof. Dit zijn deeltjes met een diameter kleiner dan 0,1 μm.
  • *1 μm = 0,001 mm.

Wat is stikstofdioxide (NO2)?

Stikstofdioxide is het gas dat ontstaat bij verbranding. In de buitenlucht is het verkeer de belangrijkste bron van stikstofdioxide. Stikstofdioxide is een stof die makkelijk kan worden gemeten. Als de concentratie stikstofdioxide hoog is, dan is de concentratie van andere uitstoot van verkeer vaak ook hoog. Daarom wordt stikstofdioxide vaak gebruikt als maat voor de luchtvervuiling door het verkeer. Het is een zogenaamde verkeersindicator.

Wat is roet?

Roet bestaat uit kleine deeltjes die ontstaan bij verbrandingsprocessen. Het wordt soms ook zwarte rook of elementair koolstof genoemd. Roet behoort tot het fijn stof, maar kan ook afzonderlijk gemeten worden. Enerzijds omdat dit een betere maat is voor verkeersgerelateerde luchtverontreiniging, anderzijds omdat dit volgens de meest recente inzichten een betere indicator van gezondheidseffecten kan zijn.

Wat is ozon (O3)?

Ozon is een gas. Het wordt onder invloed van zonlicht gevormd uit stikstofoxiden en koolwaterstoffen. De concentratie ozon wordt sterk beïnvloed door het weer. Hoge concentraties ozon zien we vooral in de zomer op zonnige, windstille dagen met oostenwind. Met name ‘s middags en in de vroege avond. De hoeveelheid ozon loopt gedurende de dag op en is het hoogst tussen 12.00 en 20.00 uur. ’s Nachts wordt ozon op leefniveau weer grotendeels afgebroken.